19-12-2012_

Σημεία Συνέντευξης

Αναπληρωτή Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων

κ. Μάξιμου Χαρακόπουλου

στην εκπομπή του ΣΚΑΪ «Τώρα»

Δημοσιογράφος: Πόπη Τσαπανίδου

Πρότασή μου να παραχωρηθεί γη στους αγρότες όπως έγινε το ‘22

«Ήμουν πρόσφατα στην πατρίδα μου και ήρθαν παραγωγοί από τον Δήμο Κιλελέρ και μου λένε ότι έβγαλε το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων σε διανομή γη, την οποία οι παππούδες τους την έχουν αγοράσει από τους Τούρκους το 1850, όταν η Θεσσαλία ήταν ακόμη υπό οθωμανικό ζυγό. Και μου φέρανε τίτλους. Λοιπόν, πώς έγινε αυτή η διανομή; Κακώς έγινε αυτή η διανομή. Θα χρειαστεί συνεπώς να δούμε ακόμη πιο επισταμένα ποια είναι η δημόσια γη που μπορούμε να διανείμουμε και πως αυτή η γη μπορεί να γίνει καλλιεργήσιμη.

Προσωπικά έχω ενστάσεις για το κατά πόσον αρκεί η ενοικίαση γης για είκοσι χρόνια. Μπορεί να έχει απόσβεση στις επενδύσεις που θα κάνει κανείς αν νοικιάζει τη γη μόνο για είκοσι χρόνια; Θα ήθελα να δω ακόμη πιο γενναία μέτρα, όπως έγινε όταν ήρθαν οι πρόσφυγες το ’22 που το ελληνικό δημόσιο παραχώρησε στους παππούδες μας γη. Για να μπορέσει να την ξεχερσώσει, να κάνει μια βαθιά άρωση, να κάνει επένδυση, γιατί θα ξέρει ότι θα του μείνει αυτή η γη και όχι ότι μπορεί να τη χάσει σε είκοσι χρόνια».

Στόχος μας να μην υπάρξουν «οικονομικά ναυάγια» στον πρωτογενή τομέα

«Εκπονούμε ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα για την ενίσχυση εκείνων που προσανατολίζονται να ασχοληθούν με τον πρωτογενή τομέα. Το πρόγραμμα θα ανακοινωθεί μετά τις γιορτές. Δε θα περιλαμβάνει  μόνο οικονομικά κίνητρα αλλά και διοικητικά μέτρα που έχουμε τη δυνατότητα να παρέχουμε. Στόχος μας είναι αυτοί που θα πάνε στην περιφέρεια, να μπορέσουν να ενσωματωθούν στις τοπικές κοινωνίες και όχι απλά να προσθέσουμε «οικονομικά ναυάγια» στο μέλλον. Θέλουμε δηλαδή πρωτίστως αυτοί που θα επιστρέψουν να έχουν κάποιες ρίζες, να έχουν κάποιες αναφορές, να έχουν κάτι από τους γονείς τους, τους παππούδες τους, ένα σημείο αναφοράς, γιατί είναι πολύ πιο εύκολη η ενσωμάτωση αυτών των ανθρώπων στις τοπικές κοινωνίες».

Πιο φθηνά αγροτικά προϊόντα για τον καταναλωτή, στόχος της φορολογικής μεταρρύθμισης

«Η αλλαγή στον τρόπο φορολόγησης των αγροτών είναι η πρώτη μεγάλη τομή που επιχειρεί η κυβέρνηση εθνικής ευθύνης για να αγοράζει ο καταναλωτής φθηνότερα αγροτικά προϊόντα. Τι συμβαίνει σήμερα. Πολλές φορές με το δέλεαρ της επιστροφής μεγαλύτερου ΦΠΑ, πολλοί αγρότες, παραγωγοί λαχανικών, οπωροκηπευτικών μπορεί να ενδίδουν στις πιέσεις των μεσαζόντων, των  εμπόρων και να αναγράφουν στα τιμολόγια μεγαλύτερη τιμή πώλησης του προϊόντος τους, ελπίζοντας ότι θα πάρουν μεγαλύτερη επιστροφή ΦΠΑ. Έτσι όμως δίνουν τη δυνατότητα στον μεσάζοντα με νομιμοφανείς διαδικασίες να εμφανίσει σε τελική τιμή το προϊόν πολύ πιο ακριβό στον καταναλωτή. Δηλαδή ενώ ο παραγωγός μπορεί να πουλάει στην πραγματικότητα τις ντομάτες του 20 λεπτά, για να πάρει μεγαλύτερη επιστροφή μπορεί να δεχτεί να γράψει ότι τις πουλάει 50, 60 λεπτά και έτσι «νομιμοποιείται» και ο έμπορος να πουλήσει πολύ πιο ακριβά. Κατ’ αυτόν τον τρόπο, έχουμε και μείωση των εσόδων του δημοσίου γιατί επιστρέφεται μεγαλύτερος ΦΠΑ - είχαμε τέτοιες κραυγαλέες περιπτώσεις, κάπου 6.000 εικονικά τιμολόγια εντοπίστηκαν από το ΣΔΟΕ στην Κρήτη - και βεβαίως μεγάλος χαμένος είναι ο καταναλωτής».

Οι νομοταγείς αγρότες δεν έχουν κανένα λόγο να φοβούνται

«Οι νομοταγείς αγρότες δεν έχουν κανένα λόγο να φοβούνται από τη φορολογική μεταρρύθμιση που επιχειρείται στη χώρα. Άλλωστε η αλλαγή στη φορολόγηση των αγροτών θα ισχύσει για τα εισοδήματα του 2014 και για αυτά που θα φορολογηθούν το 2015. Έχουμε έναν χρόνο μπροστά μας δηλαδή για διαβούλευση, έτσι ώστε να γίνουν όλα με σταθερά βήματα, δεν επιδιώκουμε να αιφνιδιάσουμε τους αγρότες».

Θεσμοθετούμε αγορές στις οποίες θα πωλούν τα προϊόντα τους μόνο παραγωγοί

«Η δεύτερη σημαντική προσπάθεια, σε συνεργασία με το Υπουργείο Ανάπτυξης, για τη μείωση των τιμών καταναλωτή είναι η θεσμοθέτηση  των αγροτικών αγορών, στις οποίες μόνο αγρότες, μόνο παραγωγοί θα μπορούν να πωλούν απευθείας στους καταναλωτές τα αγροτικά τους προϊόντα, δεν θα υπάρχουν οι μεσάζοντες δηλαδή. Επομένως, θα μπορούν να τα πουλάνε σε ακόμα καλύτερες τιμές, πιο προσιτές τιμές για τους καταναλωτές και οι ίδιοι προφανώς θα βγάζουνε το εύλογο κέρδος. Είναι μια πρωτοβουλία που ξεκίνησε από την Πανελλήνια Ένωση Νέων Αγροτών, πειραματικά στην Πρέβεζα, φαίνεται ότι αποδίδει και θα την υιοθετήσουμε.

Στόχος μας, με αυτές τις πρωτοβουλίες είναι να γεφυρώσουμε το χάσμα που υπάρχει στις τιμές, ανάμεσα στο ράφι και στο χωράφι. Είναι μια συζήτηση που γίνεται πολύ καιρό στην Ελλάδα. Αυτό προσπαθούμε να γεφυρώσουμε. Γιατί πραγματικά κερδισμένοι σε αυτές τις περιπτώσεις είναι οι μεσάζοντες και όχι ο αγρότης που μοχθεί, που ιδρώνει για να παράξει το προϊόν του και τελικά μεγάλος χαμένος είναι και ο καταναλωτής».

Εντολή του Πρωθυπουργού να αυξηθούν οι επενδύσεις στον αγροτικό τομέα

«Ο στόχος μας δεν μπορεί να είναι να συναγωνιστούμε την Ινδία, την Αίγυπτο, την Κίνα που έχουν πολύ πιο φτηνό εργατικό δυναμικό, εργατικό κόστος, παράγοντας μαζικά αγροτικά προϊόντα. Ο στόχος μας είναι η παραγωγή ποιοτικών αγροτικών προϊόντων και γι’ αυτό δίνουμε ιδιαίτερη βαρύτητα στα Προϊόντα με Ονομασία Προέλευσης, στα Προϊόντα με Γεωγραφική Ένδειξη, τα επώνυμα, δηλαδή, προϊόντα που μπορούν να κερδίσουν επάξια τις ευρωπαϊκές αγορές. Τα κρασιά μας, η φέτα μας, το λάδι μας, τα φρούτα έχουν αυξημένες εξαγωγές προς τη Ρωσία και προς άλλες διεθνείς αγορές. Η οδηγία  και η εντολή του Πρωθυπουργού ήταν αυτή: Να αυξηθούν οι επενδύσεις που στόχο έχουν την εξωστρέφεια, τις εξαγωγές των αγροτικών ποιοτικών προϊόντων. Ήδη προς αυτή την κατεύθυνση έχουν γίνει πολύ σημαντικά βήματα».

Κύριε υπουργέ σας ευχαριστούμε για τη συνέντευξη που παραχωρείτε στο ΑΜΠΕ και θα ήθελα να ξεκινήσω τη συζήτησή μας, ρωτώντας σας για την υπόθεση του οικονομικού ελέγχου στις οργανώσεις ΠΑΣΕΓΕΣ, ΓΕΣΑΣΕ και ΣΥΔΑΣΕ. Έχει ολοκληρωθεί το πόρισμα της αρμόδιας επιτροπής;

To πόρισμα θα έπρεπε να είχε ολοκληρωθεί στα τέλη Οκτωβρίου. Ζητήθηκε από την αρμόδια επιτροπή παράταση ενός μηνός. Είναι θέμα, λοιπόν, εικοσιτετραώρων η ολοκλήρωση του πορίσματος. Θέλω όμως με την ευκαιρία να τονίσω ότι «η γυναίκα του Καίσαρα δεν αρκεί να είναι μόνο τίμια αλλά και να φαίνεται τίμια». Την ώρα που η πολιτεία αναγκάζεται λόγω της δύσκολης συγκυρίας, στην οποία βρίσκεται η χώρα, να κόβει ακόμη και το δώρο στους συνταξιούχους του ΟΓΑ, αντιλαμβάνεστε ότι δεν μπορεί να υπάρχουν κρατικοδίαιτες νησίδες, που παραμένουν άβατο σε ελέγχους.

Από το 1994 έως σήμερα έχουν δοθεί  σχεδόν 60 εκατομμύρια ευρώ στις αγροτικές οργανώσεις, στην ΠΑΣΕΓΕΣ , στη ΓΕΣΑΣΕ και τη ΣΥΔΑΣΕ, χωρίς ποτέ να δώσουν λογαριασμό για τη διαχείριση αυτών των χρημάτων. Ως όφειλα λοιπόν, μετά από εισήγηση της αρμόδιας διεύθυνσης συνεργατισμού, ζήτησα να υπάρξει οικονομικός και διαχειριστικός έλεγχος, κατ’ αρχήν σε βάθος πενταετίας και στη συνέχεια από το 1994 έως σήμερα που θεσμοθετήθηκαν αυτές οι χρηματοδοτήσεις.

Αναμένουμε λοιπόν τα πορίσματα, για να δούμε πως θα κινηθούμε στο μέλλον. Γνωρίζετε επίσης πως η πρόθεσή μας είναι τα χρήματα αυτά να δίδονται πια σε πολύτεκνες οικογένειες αγροτών και κτηνοτρόφων που είναι σε ορεινές, μειονεκτικές, νησιωτικές και ακριτικές περιοχές. Νομίζω ότι εκεί θα πιάσουν περισσότερο τόπο. Πιστεύω τα χρειάζονται περισσότερο οι πολύτεκνοι αγρότες και είναι, αν θέλετε, μια ένδειξη κοινωνικής ευαισθησίας της Πολιτείας και του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.

Από τους πολιτικούς σχηματισμούς, στις συναντήσεις που είχα μέχρι τώρα, τόσο η Νέα Δημοκρατία όσο η Δημοκρατική Αριστερά, αλλά και από το βήμα της Βουλής το ΚΚΕ, έχουν ταχθεί υπέρ της ρύθμισης. Η ρύθμιση αυτή θα συμπεριληφθεί στην πρώτη νομοθετική πρωτοβουλία που θα έχει το υπουργείο μας.

Πόσες οικογένειες πολυτέκνων πρόκειται να ωφεληθούν,  πότε εκτιμάτε ότι θα καταβληθεί το επίδομα αλλά και τι ύψους μπορεί να είναι;

Τα χρήματα αυτά ήταν ουσιαστικά το 3% των εσόδων του ΕΛΓΑ. Αν αναλογιστείτε ότι φέτος ο ΕΛΓΑ έχει έσοδα της τάξης των 160 εκατ. ευρώ, αντιλαμβάνεστε ότι μπορούμε να δώσουμε ένα επίδομα ύψους περίπου 1.000 ευρώ σε σχεδόν 5.000 οικογένειες αγροτών και κτηνοτρόφων. Έχω έρθει ήδη σε επικοινωνία με την Ανώτατη Συνομοσπονδία Πολυτέκνων Ελλάδος. Στο υπουργείο μας, στον ΟΠΕΚΕΠΕ, έχουμε επίσης στοιχεία. Μόλις ολοκληρωθεί η αναγκαία νομοθετική ρύθμιση, θα προχωρήσουμε στην καταβολή αυτού του επιδόματος από το νέο έτος. Άλλωστε καταβάλλονται σε σχέση με τις εισφορές της προηγούμενης χρονιάς στον ΕΛΓΑ. Πιστεύω ότι στους πρώτους μήνες του νέου έτους, με δεδομένο ότι θα έχει έρθει κι η ανάλογη νομοθετική ρύθμιση στη Βουλή θα μπορέσουμε να υλοποιήσουμε τη δέσμευσή μας αυτή.

Ως καθ’ ύλην αρμόδιος για την κτηνοτροφία θα θέλαμε να μας πείτε ποιες βασικές δράσεις θα διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο στην επανεκκίνηση του κλάδου, ο οποίος βρίσκεται σε οριακό σημείο;

Πράγματι υπάρχει μεγάλο πρόβλημα με την ελληνική κτηνοτροφία. Είμαστε φοβερά ελλειμματικοί σε κτηνοτροφικά προϊόντα. Κάνουμε μεγάλες εισαγωγές σε βόειο και χοιρινό κρέας, σε βαθμό τέτοιο που θα σας έλεγα ότι το σύνολο των χρημάτων που εισρέουν στην Ελλάδα με τη μορφή της ενιαίας ενίσχυσης, σχεδόν 2 δισεκατομμύρια ευρώ, πηγαίνουν στη μαύρη τρύπα του ελλείμματος των εισαγωγών ζωοκομικών προϊόντων από τις βόρειες χώρες.

Επομένως πρέπει να εστιάσουμε την  προσοχή μας στην ανάπτυξη της κτηνοτροφίας, όπου πραγματικά υπάρχει πεδίο δόξης λαμπρό. Υπάρχει ένα μεγάλο ζήτημα ρευστότητας στην παρούσα συγκυρία, καθώς έχει αυξηθεί το κόστος παραγωγής από τις αυξημένες τιμές των ζωοτροφών διεθνώς. Από την πρώτη στιγμή που βρεθήκαμε στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, αναλάβαμε δράση εντός και εκτός Ελλάδας.

Καταβλήθηκε ολόκληρη η εξισωτική αποζημίωση ύψους 160 εκατομμυρίων ευρώ, που ήταν και προεκλογική δέσμευση του πρωθυπουργού Αντώνη Σαμαρά. Εάν είχαμε μείνει στα 100 εκατομμύρια ευρώ που είχε αποφασίσει η προηγούμενη ηγεσία του υπουργείου, τότε θα ελάμβαναν την εξισωτική 32.000 κτηνοτρόφοι λιγότεροι, από τους 72.000 που την έλαβαν σήμερα. Προχωρήσαμε στην καταβολή του ποιοτικού παρακρατήματος, δόθηκε το 50% του αγροτικού πετρελαίου και τις επόμενες ημέρες θα δοθεί και το υπόλοιπο. Είμαστε σε επικοινωνία με την ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών για να δρομολογηθεί η διαδικασία τις επόμενες ημέρες.

Σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης τώρα, στο Συμβούλιο Υπουργών Γεωργίας τέθηκε από την πλευρά της Ελλάδας το ζήτημα του υψηλού κόστους ζωοτροφών. Ζητήσαμε και είχαμε τη συναίνεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την ενεργοποίηση του Κανονισμού de minimis, δηλαδή την παροχή κρατικών οικονομικών ενισχύσεων στους κτηνοτρόφους και ιδιαίτερα εκείνους που δεν λαμβάνουν άλλες μορφές ευρωπαϊκών ενισχύσεων. Το πρόγραμμα αφορά ιδιαίτερα τους χοιροτρόφους και τους πτηνοτρόφους. Επίσης, θέσαμε το ζήτημα της περαιτέρω ενίσχυσης της καλλιέργειας των ψυχανθών στη χώρα. Με τον τρόπο που υλοποιήθηκε στο παρελθόν η Κοινή Αγροτική Πολιτική δεν υπήρχαν ουσιαστικά κίνητρα για την καλλιέργεια των ψυχανθών κι έτσι έχουμε υψηλή εξάρτηση από εισαγόμενες ζωοτροφές. Ξέρετε ποιες είναι οι τιμές των ζωοτροφών διεθνώς κι αντιλαμβάνεστε πόσο επηρεάζουν και το κόστος παραγωγής των κτηνοτρόφων.

Γι’ αυτό επιμένουμε ότι πρέπει να υπάρξει περαιτέρω στήριξη στην καλλιέργεια ψυχανθών κι εκεί η Κοινότητα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή συμφώνησε, και θα υπάρξει μια ανάλογη στρεμματική στήριξη της τάξης περίπου 5 ευρώ ανά στρέμμα, όπως στο παρελθόν υπήρξε για τα ενεργειακά φυτά.

Παράλληλα, προχωρούμε στον εκσυγχρονισμό των αγροτοκτηνοτροφικών εγκαταστάσεων. Όταν βρεθήκαμε στο υπουργείο ήταν «αραχνιασμένοι» 7.700 φάκελοι που είχαν υποβληθεί για σχέδια βελτίωσης. Απ’ αυτούς πάνω από 1.500 αφορούν στην κτηνοτροφία. Δώσαμε ιδιαίτερη βαρύτητα λοιπόν πρωτίστως στην κτηνοτροφία. Από τα 200 σχέδια βελτίωσης που είχαν αξιολογηθεί όταν βρεθήκαμε στο υπουργείο, σήμερα είναι πάνω από 5.500 οι φάκελοι που έχουν αξιολογηθεί και προχωρούμε με πολύ γρήγορους ρυθμούς, προκειμένου να υλοποιηθούν όλα αυτά τα σχέδια και να συμβάλλουν καθοριστικά στον εκσυγχρονισμό της ελληνικής γεωργίας και κτηνοτροφίας.

Πέραν όλων αυτών σχεδιάζετε και κάποιο επιπλέον πρόγραμμα για την ενίσχυση της κτηνοτροφίας;

Βεβαίως. Υπάρχει σε εξέλιξη ένα τομεακό πρόγραμμα στήριξης της κτηνοτροφίας. Στις επόμενες ημέρες θα έχουμε μια πρώτη εικόνα του πλάνου δράσης, το οποίο εκπονείται από το υπουργείο και πιστεύω ότι θα είμαστε σε θέση το επόμενο διάστημα να πούμε περισσότερα πράγματα.

Το τελευταίο διάστημα βρεθήκατε στο στόχαστρο αναφορικά με τη θέση σας να μην επιμηκυνθεί η διάρκεια ζωής του φρέσκου γάλακτος. Από μια τέτοια ενέργεια δεν είχε όφελος ο καταναλωτής;

Κοιτάξτε, πραγματικά δέχθηκα αρκετές επιθέσεις το τελευταίο διάστημα με αφορμή τη θέση μου για τη διάρκεια ζωής του φρέσκου γάλακτος. Κι όχι μόνο. Γνωρίζω ότι μια σειρά αποφάσεών μου έχουν συνασπίσει διάφορους εχθρούς απέναντί μου. Η θέση μου για τη διάρκεια ζωής του φρέσκου γάλακτος ή  η κάθετη διαφωνία μου για την καλλιέργεια μεταλλαγμένων στην Ελλάδα.

Πολλοί θεωρούν ότι επειδή έχουμε αυξημένο κόστος ζωοτροφών, η καλλιέργεια ενδεχομένως μεταλλαγμένων ζωοτροφών θα μείωνε το κόστος παραγωγής. Εγώ πιστεύω ότι η Ελλάδα θα πρέπει να μείνει ελεύθερη από την καλλιέργεια μεταλλαγμένων, γενετικά τροποποιημένων οργανισμών, να είναι το περιβόλι ουσιαστικά της Ευρώπης, να παράγει ποιοτικά, επώνυμα προϊόντα, προϊόντα με γεωγραφική ένδειξη, με ονομασία προέλευσης που θα κερδίζουν τις αγορές όχι μόνο στην Ευρώπη αλλά σε ολόκληρο τον κόσμο.

Γνωρίζω επίσης ότι η απόφασή μου για τον έλεγχο που ζήτησα στις αγροτικές οργανώσεις αλλά και η εντολή του πρωθυπουργού να διακοπεί η χρηματοδότηση αυτών των οργανώσεων από το νέο έτος, έχει δημιουργήσει αντιθέσεις, έχει συνασπίσει φωνές εναντίον μου. Όπως είπα κι από το βήμα της Βουλής δεν με πτοούν αυτές οι διαμαρτυρίες. Από τη στιγμή που θεωρώ ότι αυτό που κάνω είναι σωστό, συμβαδίζει με τα πιστεύω και τη συνείδησή μου, θα το υλοποιήσω χωρίς να υπολογίζω τις αντιδράσεις. Αν λογοδοτώ σε κάποιον είναι στον πρωθυπουργό που με έφερε σε αυτή τη θέση και τους πολίτες που με τιμούν με την εμπιστοσύνη τους όλα αυτά τα χρόνια.